221. ALDIZKARIA - 2026ko azaroaren 5a

2. NAFARROAKO TOKI ADMINISTRAZIOA

2.2. XEDAPEN ETA IRAGARKIAK, HERRIEN ARABERA ANTOLATUAK

IRURTZUN

2027tik 2031rako Zerga Kontroleko Udal Plana

Irurtzungo Udalak, 2026ko urriaren 7an egindako osoko bilkuran, 2027tik 2031ra bitarteko ekitaldietarako Zerga Kontrolerako Udal Plana onartu zuen, Nafarroako Zergei buruzko 13/2000 Foru Lege Orokorrean eta 152/2001 Foru Dekretuaren bidez onartutako Nafarroako Foru Komunitateko Zerga Ikuskaritzaren Erregelamenduan zehaztutako irismen eta edukiarekin.

Nafarroako Zergei buruzko 13/2000 Foru Lege Orokorraren 137. artikuluan xedatutakoaren arabera, aipatutako planaren testu osoa argitaratzen da, dagozkion ondorioetarako:

Irurtzunen, 2026ko urriaren 9an.–Alkatea, Unai Razkin Iriarte.

ERANSKINA.–IRURTZUNGO UDALAREN ZERGA KONTROLERAKO UDAL PLANA 2027TIK 2031RAKO EKITALDIETARAKO

SARRERA

Lehenengoa:

Irurtzungo Udaleko Zergak Kudeatzeko eta Ikuskatzeko udal-zerbitzuek beharrezkoa egiten dute 2027tik 2031ra bitarteko ekitaldietarako Zergak Kontrolatzeko Udal Plana egitea.

Zergak Kontrolatzeko Udal Plana funtsezko tresna da udal-administrazioak urtero egingo dituen egiaztapen- eta ikerketa-jarduerak planifikatzeko. Planak zehaztu egiten ditu garatu beharreko eta ekitaldian finkatutako helburuak lortzea ahalbidetuko duten kontrol-jardueren zenbatekoa eta nolakotasuna.

Bigarrena:

Zergak Kontrolatzeko Udal Planaren helburu orokorrak, funtsean, bi izan behar dira: alde batetik, zerga-justiziaren helburua, Konstituzioaren 31.1 artikuluaren konstituzio-aginduari jarraiki. Honela dio, hitzez hitz: "Guztiek lagunduko dute gastu publikoei beren ahalmen ekonomikoaren arabera eusten, berdintasun- eta progresibitate-printzipioetan oinarritutako zerga-sistema justu baten bidez, eta sistema horrek ez du inola ere konfiskazio-irismenik izango. ", eta, bestetik, Konstituzioaren 142. artikuluan jasotako helburua, toki-erakundeen nahikotasun ekonomikoaren printzipioan oinarritua, eduki honekin:" Toki-ogasunek behar adina baliabide izan beharko dituzte legeak korporazioei esleitzen dizkien eginkizunak betetzeko, eta, funtsean, tributu propioak eta Estatuaren eta autonomia-erkidegoen tributuetan parte hartzekoak izango dira ". Beraz, beharrezkoa da zerga-betebeharrak betetzen direla kontrolatzeko eta balioak egiaztatzeko eginkizunak betetzen dituzten organoek bete beharreko zereginen plangintza koordinatua egitea, eta ikuskapen-unitateek iruzur fiskala detektatzeko eta modu eraginkorrean erregularizatzeko ahaleginak egitea.

Hirugarrena:

Planaren helburua udal-zerga guztien iruzur fiskala antzematea izango da, interes eta dedikazio bereziarekin jarduera ekonomikoen gaineko zergan, hiri-lurren balio-gehikuntzaren gaineko zergan, eraikuntza, instalazio eta obren gaineko zergan, jabari publikoaren erabilera pribatiboagatiko tasan. Hala ere, kontua ez da zehatz-mehatz zehaztea Zerga Kontroleko Planaren xede den aldirako egin beharreko jarduketak, Zerga Kontroleko Planean aipatzen dena aurreikusitako jarduera-ildo nagusiak dira, eta Udal Zerga Kudeaketako eta Ikuskaritzako zerbitzuen ekintzak zein eremutan zentratuko diren, Ekonomia eta Ogasuneko sailburuak eskuordetu behar dituen ekonomia-jardueren gaineko zergaren arloko eskumenak alde batera utzi gabe. Jarduera horiek araudi aplikagarriak, udalerriaren errealitate fiskalak eta udalerriak dituen baliabideen eskuragarritasunak zehaztuko dituzte.

Azken batean, kudeaketa- eta ikuskapen-prozeduraren helburua izango da zergapekoek tokiko ogasun publikoarekiko betebeharrak eta eginbeharrak behar bezala betetzen dituzten egiaztatzea eta ikertzea.

Bestalde, jarduketen irismena partziala edo orokorra izan daiteke. Izaera orokorrekoa izango da xedea zergapekoaren zerga-egoera osoa egiaztatzea denean, tokiko ogasunaren edozein baliabideri dagokionez, eta partziala tributu bati edo gehiagori dagokienez.

Kudeaketaren arloan, honako lan hauek egingo dira: zergak kudeatzea, egiaztatzeko eta ikertzeko; egiaztapen mugatuko prozedurak edo, hala badagokio, balioak perituen tasazio kontraesankorreko prozesuen bidez egiaztatzeko prozedurak.

Beren jarduerak direla eta, Tributuen Kudeaketa eta Ikuskapen Sailek egiaztatuko dute zergapekoek edozein motatako egitate eta inguruabarren zehaztasuna eta egiazkotasuna, honako hauetan:

Beren jarduerak direla eta, Tributuen Kudeaketa eta Ikuskapen Sailek egiaztatuko dute zergapekoek zerga bakoitzerako eskatzen diren deklarazio eta komunikazio guztietan kontsignatutako edozein izaerako egitate eta inguruabarren zehaztasuna eta egiazkotasuna. Era berean, Administrazioak osorik edo zati batean ezagutzen ez dituen egitatezko elementuak eta zerga-garrantzia duten beste aurrekari batzuk egon daitezkeen ikertuko du. Azkenik, hala badagokio, zergapekoek egindako zerga-likidazioko eragiketen zehaztasuna zehaztuko du, eta horien zerga-egoeratik egokitzat jotzen duen erregularizazioa ezarriko du.

Informazioa lortzeko jardunen helburua da pertsona edo erakunde baten esku dauden eta beste pertsona edo erakunde batzuekiko zerga-garrantzia duten edozein izaerako datu edo aurrekarien berri izatea, eta, oro har, ez dago zerga-administrazioari eman beharrik, dagozkion aitorpenen bidez.

Administrazioko beste organo batzuen berezko eskumenei kalterik egin gabe, hala eskatzen zaionean informatu eta aholkatuko da, arlo ekonomiko-finantzarioan, juridikoan edo teknikoan, kasuaren arabera.

Legeria aplikagarria:

Udal Zerga Kudeaketa eta Ikuskaritzako departamentuen eginkizuna da subjektu pasiboen edo gainerako zergapekoen zerga-egoera egiaztatzea, udalarekin dituzten zerga-betebeharrak eta betebeharrak zehatz-mehatz betetzen direla egiaztatzeko, eta, hala badagokio, dagokion erregularizazioa egingo da.

Udal Zerga Ikuskaritzak egin beharreko jardueren irismena eta edukia Zergei buruzko abenduaren 14ko 13/2000 Foru Lege Orokorrean eta ekainaren 11ko 152/2001 Foru Dekretuaren bidez onartutako Nafarroako Foru Komunitateko Zerga Ikuskaritzaren Erregelamenduan definituta daude.

Udalaren Zerga Kudeaketaren eta Ikuskaritzaren berezko eginkizunak organo eskudunak onartutako zerga-kontroleko planetara egokituko dira.

Zergak kontrolatzeko plan bakoitzak subjektu pasiboak hautatzeko eta plan horretan sartzeko kontuan hartu beharreko irizpideak ezarri behar ditu.

Tributuak kontrolatzeko plan bakoitzaren irizpide orokorrak Nafarroako Aldizkari Ofizialean argitaratzen dira, eta, beraz, Tributuei buruzko 13/2000 Foru Lege Orokorraren 137. artikuluan eta Nafarroako Foru Komunitateko Tributuak Ikuskatzeko Erregelamendua onartzen duen ekainaren 11ko 152/2001 Foru Dekretuaren 10.4. artikuluan ezarritako betebeharra betetzen da.

Zergak Kontrolatzeko Udal Planaren oinarria eta indarraldia:

Espainiako Konstituzioak, bere 31. artikuluan, inplizituki babesten du Zergak Kontrolatzeko Plan bat izateko beharra, konstituzio-agindu hau gauzatzeko: "Guztiek lagunduko dute gastu publikoei eusten, beren ahalmen ekonomikoaren arabera".

Zerga-arloko ez-betetzeen kontrola eta iruzurraren aurkako borroka udal-tributu-administrazioaren oinarrizko jarduera-ildoetako bat da, Espainiako zerga-sistema bere lurralde-eskumenaren esparruan eraginkortasunez aplikatzeko duen eginkizuna betetzeko.

Oinarrizko helburua da egiaztapen- eta ikerketa-jarduera sustatzea eta areagotzea, tributua orokortzeko, zerga-kudeaketa eraginkorragoa izan dadin, herritarrek zergen aurrean justizia eta berdintasuna izan ditzaten, eta likidatutako eta bildutako eskubideak ahal den neurrian handitzeko.

Planaren indarraldia 2027tik 2031ra bitartekoa izango da.

Izaera erreserbatua:

Kudeaketa- eta ikuskapen-jarduerak garatu behar dituzten planak isilpekoak dira, eta ez dira argitaratuko.

Zergak Kontrolatzeko Plana baimen orokorra da, epe jakin batean zergapekoei buruzko egiaztapen- eta ikerketa-jarduerak edo informazioa lortzeko jarduerak hasi ahal izateko. Zergapekoak hautatzeko balio behar duten irizpide sektorialak eta lurraldekoak, kuantitatiboak edo konparatiboak jasotzen ditu, baita horien denbora-luzapena ere.

Bai baimentzeari dagokionez, bai antolaketari dagokionez, zerga-kontroleko planak Zergen Ikuskaritzak dituen baliabide material eta giza baliabide mugatuak ahalik eta ondoen kudeatzen saiatzen dira, zerga-karga behar bezala banatzen dela bermatzeko. Bitartekoen mugaketa horrek nahitaez mugatu behar ditu egin beharreko jarduketak, eta, horren ondorioz, Ikuskaritzaren xede izango diren zergapeko egitateak hautatu behar dira. Beraz, Ikuskapen Planak lana arrazionalizatzen du, eta sailak bere ahalegina ekonomiaren sektore edo arlo zehatzetara bideratzea lortzen du.

Ikertu beharreko zergadunak hautatu ondoren, ikuskatzaileek edo kudeatzaileek, baita saileko gainerako langileek ere, bete beharreko lan bat izango dute, eta lan-karga batzuk finkatuko dira. Lan-karga horiek estrategia jakin bati dagozkion espediente-multzo bat dira, eta aktuario edo ikuskapen-unitate bati esleituta daude, denbora-unitate jakin batean bideratzeko. Lan hori ezin da ordutan edo emaitzetan neurtu, jarritako ahaleginean eta asmoan baizik, eta batzuetan espedienteetan geratzen da.

Plan hau egiteko, honako osagai hauek behar dira:

–Ausazko osagaia:

Iruzurra saihestuko da, egiaztapen-lanen zati bat kanpoko garrantzirik ez duten zergadunek egiten badute.

–Barneko osagai diskriminatzailea:

Zergadunek osatuko dute, eta haien aitorpenek, datuak alderatzean, ustezko iruzurra egon dela pentsarazten duten disonantziak eskainiko dituzte.

–Sektoreko adierazle ekonomikoen emaitzaren osagaia:

Azterketa sektorialetan oinarrituta, sektorearen ratio normalak ezartzen dira, eta ratio horien desbideratzeak ondorioak izan ditzake egiazkotasun fiskalean.

–Datu zehatz diskordanteak egoteagatiko osagaia:

Jarduera egin dela jasota geratzea eta dagokion zerga-aitorpena ez aurkeztea.

Zergak Kontrolatzeko Plana gauzatzeko beharrezko bitartekoak:

Baliabide materialak:

Hirigintza Sailak eta Ogasun eta Ondare Sailak beharrezko laguntza teknikoa emango dute.

Funtzionarioei Zerga Kudeaketako datu-baseetarako sarbidea erraztuko zaie, zergapekoen egoera aitortua ezagutzea funtsezkoa baita, bai zergapekoak lan horiek hasi aurretik zergen aurrean duen jarreraren ideia izateko, bai, hala badagokio, zergapekoaren zerga-egoera erregularizatzeko, erregularizazio-proposamenetan kontuan hartu beharko baita zergapekoak aitortutakoa.

Funtzionarioei katastroko informazioa, jarduera kaltegarrietarako espedienteak, irekiera-lizentziak eta obrak eskuratzeko aukera emango zaie, bai eta jardueren datuei buruzko askotariko informazioa ere, hala nola lehiaketa jakin batzuetarako aurkezpena.

Obra handien eta txikien lizentzien espedienteetarako sarbidea, eraikuntzen, instalazioen eta obren gaineko zerga, eta ondasun higiezinen gaineko zergan alta berriak kontrolatzea, besteak beste, funtsezko informazioa da jarduera ekonomikoen gaineko zergari lotutako jarduera jakin batzuen tributazioa kontrolatzeko, batez ere higiezinen eraikuntza eta sustapena, sektore horiek garrantzi ekonomiko handia baitute udal-kutxentzat.

Udalerri barruan mugitzeko behar diren bitarteko guztiak emango zaizkio, eta bere helburuak betetzeko behar dituen bitartekoak emango zaizkio.

Alkate udalburuak lanpostua betetzeko behar duten txartela edo beste identifikazio bat emango die ikuskatzaileei.

Giza baliabideak:

Kudeaketa- eta ikuskapen-jarduerak zerga-kudeaketako eta -ikuskaritzako eginkizunak dituzten organoetako lanpostuak betetzen dituzten funtzionarioek eta zerga-administrazioaren zerbitzuko gainerako langileek egingo dituzte. Era berean, zehazten da zerga-arloko eragina duten gertakariak edo inguruabarrak prestatzeko eta egiaztatzeko edo frogatzeko jarduketak funtzionario ez diren zerga-administrazioko langileei agindu ahal izango zaizkiela.

Ikuskapena:

Puntu honetan, zehazten da Ikuskaritzako buruaren kargua Irurtzungo Udaleko alkateak hartuko duela, eta ikuskatzaile aktuarioarena, berriz, Irurtzungo Udaleko kontu-hartzaileak.

Laguntza eta babesa izango da, ikuskapen-funtzioak betetzeko.

Alkateak edo hark eskuordetzen duen pertsonak izango ditu errekurtsoak ebazteko eskumenak.

Zergak Kontrolatzeko Plan hau behar bezala gauzatzeko, ezinbestekoa da Udaleko sailekin lankidetza estua izatea, Zerga Kudeaketa eta Hirigintza arloak berariaz aipatuz.

Prestakuntza:

Erakunde publiko edo pribatuek zerga-arloan ematen dituzten ikastaro eta mintegietara joateko baimena emango da.

Helburu orokorrak:

1. Egiaztapen- eta ikerketa-jarduera orokorrak. Talde honetan honako programa-bloke hauek sartzen dira:

A.–Generalak. Gaikakoak, sektorialak edo ikuskaritza-bulegoek proposatutakoak izan daitezke, beren jarduera gauzatzen den eremu geografikoaren berezitasun ekonomikoen arabera.

B.–Udal-tributu jakin bateko zergapekoen gaineko jardueren programa.

2. Bestelako egiaztapen-jarduerak. Talde honetan sartzen dira jarduera partzialak eta laburtuak, batez ere Kudeaketa Arloan hasitako espedienteetan sortutakoak.

3. Jarduketa osagarriak. Txosten- eta aholkularitza-jarduerak.

2027tik 2031ra bitarteko ekitaldietako Zergak Kontrolatzeko Udal Planerako sektore edo jarduera espezifikoak.

Jarduera-motetan oinarritutako estrategia:

Zergen kudeaketaren eta ikuskapenaren berezko eginkizunak hautatutako sektoreetara egokituko dira, aktuarioen ekimenari kalterik egin gabe, eraginkortasun- eta egokitasun-irizpideen arabera.

Sektoreak edo jarduerak:

–Saltzeko eta/edo alokatzeko eraikuntzak, instalazioak edo obrak sustatu dituzten enpresak.

–Jarduera 100 metro koadro baino gehiagoko lokaletan garatzen duen merkataritza-sektorea.

–Fabrikazio-jarduerak.

–Merkataritza mistoko jarduerak edo azalera handietan integratutako jarduerak.

–Energia elektrikoa ekoizteko, garraiatzeko eta banatzeko jarduerak.

–Energia eta gasa merkaturatzeko jarduerak.

–Ondasun higiezinak alokatzen dituzten enpresak.

–Eraikinak edo igeltserotza osorik eraikitzeko, konpontzeko eta kontserbatzeko lanak egiten dituzten enpresak, eta, oro har, eraikuntza-lan txikiak egiten dituztenak.

–Udalerrian jendearentzat bulegoak dituzten finantza-erakundeak eta aseguru-erakundeak.

Azken urteetako higiezinen hedapena dela eta, beharrezkoa da jarduera horren gaineko zerga-kontrola egitea, jarduera ekonomikoen gaineko zergaren esparruan.

Gainera, aipatutako zergaren barruko jarduera horrek kuota finko bat eta eraikitako metroen araberako beste kuota aldakor bat ditu, eta zati aldakor horretan gertatzen dira iruzur-poltsa handienak; izan ere, subjektu pasiboa behartuta dago urte natural bakoitzeko lehen hilabetean zerga-administrazio eskudunean aurkeztera eraikitako metro koadroen edo eraikitzekoak, urbanizatzekoak edo urbanizatzekoak diren metro koadroen aldakuntza-aitorpena, baldin eta horien besterentzeak aurreko urtean egin badira. Zergapekoak besterendutako metroen deklarazio horiek aurkezten ez dituenean, udalak sartu behar zuenaren zati handi bat sartzeari uzten dio.

Era berean, familia bakarreko etxebizitzen egungo eraikuntza tipologia dela eta, ez da deklaratzen lursailen higiezinen sustapenerako jarduera, era horretako eraikinak saltzen dituzten sustatzaileek eraikitako metroak baino ez dituztelako deklaratzen, eta ez dituztelako deklaratzen etxebizitza horiei atxikitako lurzatien eraiki gabeko metroak.

Egiaztapena, batez ere, honako hauen bidez egingo da: hiri-lurren balioaren gehikuntzaren gaineko zergaren ondorioetarako aurkeztutako aitorpenak, notarioen eta Jabetza Erregistroaren komunikazioak, obren proiektuak eta lehen okupazioko lizentziak, eta sustatzaileei egin beharreko errekerimenduak. Egiten ari diren obrak ikuskatzeko bisitak egingo dira, eta jarraipena egingo da Gobernu Batzordeak emandako lizentzietatik abiatuta, eta berehala egiaztatuko da lizentziaren titularraren alta higiezinen eraikuntzari eta sustapenari buruzko epigrafeetan.

Ezinbestekoa izango da hirigintza-ikuskaritzako zerbitzuekin koordinatzea, dagokion udal-organoaren eta Udaltzaingoaren aginduetara.

Era berean, ikuskatu beharreko sektoreen artean, 100 metro koadro baino gehiagoko lokaletan garatzen den merkataritza-jarduera sartzen da, lokal horietan jarduera ekonomikoen gaineko zergaren barruan kuota handiagoa ordaintzen duten handizkako merkataritza-jarduerak egiten baitira, eta beharrezkoa da jardueraren lokalaren azalera behar bezala aitortzen dela egiaztatzea.

Fabrikazio-jardueren barruan, kilowatt zerga-elementuagatik zergak ordaintzen dituzten jarduerak hartzen dira helburutzat, fakturazio-bolumenaren arabera. Jarduera horietan iruzurra bi eremutan hauteman da. Alde batetik, ekonomia-jardueren gaineko zergaren barruan, kuotarik handiena duen elementuetako bat deklaratzeari utzi zaiolako, eta, bestetik, establezimenduak irekitzeko lizentziagatiko tasaren barruan, hasiera batean jarduerek lizentzia emateko baldintzak dituzten arren, jardueraren barruan erabilitako makinerian aldaketak gertatzen direnean, logikoak enpresen bilakaeraren barruan, ez direlako udal-adierazpenak egiten irekitzeko lizentzia handitzeko, instalatutako potentzia handitzeagatik.

Fabrikazio-jarduera horietarako, errealitatera egokitzen diren egiaztatuko da, irekiera-lizentzien eskaera dela-eta Industriako espedienteetan dauden onetsitako eta egiaztatutako proiektu teknikoen bidez.

Jarduera ekonomikoen gaineko zerga, udalen diru-sarreren barruan, oso garrantzitsua da kontrola; izan ere, zerga horren barruan egiten den erregularizazio orok, une horretan diru-sarrerak handitzeaz gain, diru-sarrera arruntak handitzen ditu etorkizuneko ekitaldi ekonomikoetarako. Horregatik guztiagatik, hautatutako sektoreak alde batera utzita eta kudeatzaileen ekimenari kalterik egin gabe, udalerri osoan egiaztatu behar da zergapekoak zeintzuk diren.

Lurralde-oinarria duen estrategia:

Udalerriko kale, sektore edo eremu hauetan egiten diren jarduerak irekitzeko lizentziagatiko tasa egiaztatuko da:

–Industria-sektoreak.

–Sektore sakabanatuetan kokatutako jarduerak.

Estrategia horren justifikazioa bistakoa da; izan ere, eremu horietan gauzatzen dira udalerriko industria- eta merkataritza-jarduera gehienak.

Beharrezkoa da dagokion irekiera-lizentziarik gabe egiten ari diren jarduerak detektatzea, industria- eta merkataritza-establezimenduek segurtasun-, osasungarritasun- eta bestelako baldintzak betetzen dituztela egiaztatzeko, tributuak erregularizatzeko edo, hala badagokio, dagokion sailak jarduera hori ixteko.

Zerga-oinarriaren elementuan oinarritutako estrategia:

Eraikuntzen, instalazioen eta obren gaineko zerga eta hirigintza-lizentzien tasa egiaztatuko dira zerga horien zergapeko egitatea gauzatzen duten zergapekoen kasuan, baldin eta obra hori obra handitzat kalifikatuta badago indarrean dagoen hirigintza-lizentziak eta jarduerak izapidetzeko ordenantzan, edo hura ordezten duen ordenantzan.

Zergen Ikuskaritzak emaitzak bermatzeko dituen baliabide material eta giza baliabide mugatuak ahalik eta ondoen kudeatzen saiatzean, eta kontuan hartuta baliabideen muga horrek nahitaez mugatu behar dituela egin beharreko jarduketak. Inguruabar horien ondorioz, Ikuskaritzaren xede izango diren zergapeko egitateak hautatu behar dira, eta, beraz, lana arrazionalizatzen saiatu behar da, sailak bere ahalegina ekonomiaren sektore edo eremu zehatzetara bideratu dezan, kasu honetan hirigintza-garapen handiena gertatzen ari den udalerriaren eremu geografikora, eta, beraz, arau-hauste handienak gerta daitezkeen lekura, eta azken horien barruan, Zergen Ikuskaritzaren ahaleginak zenbateko jakin bat gainditzen duten horietara bideratu, efizientzia- eta ekonomia-irizpideen arabera.

Iragarkiaren kodea: L2613203