116. ALDIZKARIA - 2026ko ekainaren 16a

1. NAFARROAKO FORU KOMUNITATEA

1.7. BESTELAKOAK

396E/2026 EBAZPENA, maiatzaren 19koa, Ingurumeneko zuzendari nagusiak emana, zeinaren bidez egiten baita EDP Renovables España SLk Ablitas, Ribaforada eta Fontellas udalerrietan sustatutako Ampliación Tudela I eta Ampliación Tudela II eguzki instalazio fotovoltaikoen proiektuen ingurumen inpaktuari buruzko txostena.

Ingurumen inpaktuaren ebaluazio sinplifikatuaren prozedura abiarazteko, Nafarroako Gobernuaren Industria Antolamenduaren, Azpiegitura Energetikoen eta Meatzeen Zerbitzuak, organo eskuduna den aldetik, Ingurumeneko Zuzendaritza Nagusiari igorri dizkio EDP Renovables España SL enpresak Ablitas eta Ribaforada eta Ablitas eta Fontellas udalerrietan hurrenez hurren sustatutako Ampliación Tudela I eta Ampliación Tudela II eguzki instalazio fotovoltaikoen proiektuak, haien ebakuazio azpiegiturak barne.

Proiektuen ezaugarrien arabera, jarduketak Ingurumen Ebaluazioari buruzko abenduaren 9ko 21/2013 Legearen II. eranskineko 4, j) taldean zein haren ondorengo aldaketetan barne hartuta daude. Beraz, bertan xedatzen denari jarraikiz, ingurumen inpaktuaren ebaluazio sinplifikatuaren prozeduraren mende jarri behar dira.

1. Ingurumen inpaktuaren ebaluazio sinplifikatuaren prozedura izapidetzea.

Ampliación Tudela I eta Ampliación Tudela II eguzki instalazio fotovoltaikoak Tudela I eta Tudela II eguzki instalazio fotovoltaikoen ondoan daude, eta ebakuazio azpiegitura partekatzen dute. Instalazio fotovoltaiko horiek lehenago izapidetu ziren Ablitas udalerrian; haien aldeko ingurumen inpaktuaren adierazpena egin zen, Ingurumeneko zuzendari nagusiaren 2023ko urtarrilaren 13ko 9E/2023 Ebazpenaren bidez, eta gaur egun aurretiko eta eraikuntzako administrazio baimenak eta onura publikoko deklarazioa dituzte.

2025eko irailean, EDP Renovables España SLk honako hauek aurkeztu zituen Industria Antolamenduaren, Azpiegitura Energetikoen eta Meatzeen Zerbitzuan: Ampliación Tudela I eta Ampliación Tudela II eguzki instalazio fotovoltaikoen proiektuak, ingurumen dokumentuak, eta, instalazio bakoitzerako, ingurumen inpaktuaren adierazpen sinplifikatuaren, lurzoru urbanizaezinean erabiltzeko baimenaren, aurretiko administrazio baimenaren, eraikuntzako administrazio baimenaren eta onura publikoko deklarazioaren eskaerak.

Industria Antolamenduaren, Azpiegitura Energetikoen eta Meatzeen Zerbitzuak jendaurrean jarri zuen dokumentazioa, iragarkia argitaratuta 2025eko urriaren 30eko Nafarroako Aldizkari Ofizialean (217. zk.), eta ingurumen inpaktuaren ebaluazio sinplifikatuaren prozedura abiaraztea helburu, Ingurumen Zuzendaritza Nagusiari igorri zion dokumentazioa.

21/2013 Legearen 46. artikuluan ezarritakoari jarraikiz, Ingurumen Ebaluaziorako Atalak kontsulta egin die ukitutako administrazio publikoei eta interesdunei, iruzkinak edo iradokizunak egin zitzaten haien eskumeneko gaiei buruz. Hamaika kontsulta egin dira Tudela Ampliación I instalaziorako, eta hamabi, Tudela Ampliación II-rako. Asociación en Defensa de la Tierra Lurraren erantzun bateratu bat eta Ebroko Konfederazio Hidrografikoaren erantzun bat jaso dira instalazio bakoitzerako. Ebazpen honen espedientearen azterketa teknikoaren gorputzean adierazten da nola hartu diren kontuan erantzun horiek, ingurumen arloko edukia dutenak eta garrantzitsutzat jotako inpaktuak hizpide dituztenak.

Abenduaren 9ko 21/2013 Legearen 47. artikuluak ezartzen du ingurumen organoak ebazpen arrazoitua emanen duela aipatu legearen III. eranskinaren irizpideen arabera argitzeko ea proiektua ingurumen inpaktuaren ebaluazio arruntaren mende jarri behar den edo ingurumen inpaktuaren txostena eman behar den, txosten honetan ezartzen diren baldintzetan.

Emandako dokumentazioan instalazio bakoitzari buruzko ingurumen dokumentu bat dago, Ingurumen Ebaluazioari buruzko abenduaren 9ko 21/2013 Legearen 45. artikuluan zehaztutako edukietara egokitzen dena. Azterlanek honako alderdi hauek jasotzen dituzte: alternatiben analisia, eragina izaten ahal duten ingurumen faktoreen deskribapena, eragin nabarmenak sor ditzaketen ekintzen identifikazioa eta horiek ingurumen faktoreetan dituzten eraginei buruzko ebaluazioa (eragin sinergikoak eta metatzaileak zein ezbehar larri edo hondamendien aurreko kalteberatasunaren ondoriozkoak barne hartuta), prebentzio eta zuzenketa neurriak, eta ingurumen jarraipena egiteko jarduketak.

2. Proiektuen deskribapena.

Ampliación Tudela I eta Ampliación Tudela II instalazioek hesitutako esparru hurbil bana dute, eta 7,5 eta 24,336 hektarea inguruko azalera dute, hurrenez hurren. Ampliación Tudela I instalazioak Ablitasko 12. poligonoko 352., 353. eta 354. partzelei eragiten die, eta Ampliación Tudela II instalazioak, Ablitasko 5. poligonoko 1.893. partzelari eta Fontellasko 6. poligonoko 40. partzelari.

Silizio monokristalinozko 13.427 eta 37.671 eguzki modulu fotovoltaikok osatuko lituzkete, hurrenez hurren, eta multzokatuta eta egitura finkoen gainean jarrita egonen lirateke. Egitura horiek lurrean ainguratuta egonen lirateke, zuzenean tinkatuta, eta moduluak hegoaldera orientatuko lituzkete, 15º-ko inklinazioko angeluarekin.

Ampliación Tudela I instalazioak 24 inbertsoreren plangintza du. Inbertsore horiek modulu fotovoltaikoetan sortutako korronte zuzena behe-tentsioko korronte alterno bihurtuko dute, zeina instalazioaren esparruaren barruko transformazio zentrora eramanen baita; bertan 30kV-ra igoko da tentsioa. Transformazio zentro horrek bat eginen du Tudela I eguzki instalazio fotovoltaikorako baimenduta dauden transformazio zentroekin, lurpeko 1.508 metroko linea elektriko baten bitartez, gaur egungo nekazaritza bideen trazadurari jarraikiz, eta Ebroko autopistarekiko bidegurutzea gidatutako zulaketa baten bidez eginez. Horietatik, dagoeneko baimenduta dagoen lurpeko erdi tentsioko zirkuitu bat aterako da, SET Tudela 220kV(REE)-raino iritsiko dena.

Ampliación Tudela II instalazioak 84 inbertsore eta lau transformazio zentro ditu, instalazioaren esparruaren barruan, zeinetan tentsioa 30 kV-ra igotzen baita. Transformazio zentro horietatik Tudela I eta Tudela II instalazioetan ekoitzitako energia ebakuatzen duen lurpeko linea elektrikoaren trazaduraraino (dagoeneko baimenduta dago), lurpeko 51 metroko linea elektrikoa beharko da: 26,61 metro, hesiaren barruan, eta 24,49 metro, hesitik kanpo. Puntu horretatik aurrera, eta SET Tudela 220kV (REE)-raino, instalazio horietarako dagoeneko baimenduta dagoen azpiegitura erabiliko da.

Bi kasuetan, sarbidea NA-3042 errepideko 9,336 kilometro puntutik egitea planteatu da, eta gaur egungo bide bat erabiliko da horretarako. Ampliación Tudela I instalazioan, bide berriaren 44 m hesitik kanpo egin beharko dira eta 454 m, hesiaren barruan; Ampliación Tudela II instalazioan, bide berriaren 36 m hesitik kanpo egin beharko dira eta 82 m, hesiaren barruan. Bide berriek lau metroko zabalera izanen dute, eta zagor artifizialezko 20 cm-ko lodierako zoru oinarria.

Proiektuaren beste ekintza batzuk honako hauek dira: zangak zulatzea, ekoiztutako energia lur azpitik ebakuatzeko; lurrak mugitzea, azpiegitura finkoak, inbertsoreak eta transformazio zentroak instalatzeko eta hesi zinegetikoa duen perimetro-itxitura bat jartzea instalazioaren inguruan. Itxiturak ez du elementu ebakitzaile edo zorrotzik izanen, eta ageriko seinaleztapen plakak izanen ditu hegazti faunak talka egin ez dezan.

3. Espedientearen azterketa teknikoa eta proiektuaren inpaktu nagusien tratamendua.

–Alternatiben azterketa:

Aurkeztutako ingurumen dokumentuek instalazioen ezarpen eremuaren alternatiben azterketa bera hartzen dute, sei aukera aurreikusten dituena. Guztiek Tudela I eta Tudela II eguzki planten ebakuazio linearen gertutasuna kontuan hartzen dute, zeina energia SET-Tudela 220 kV (REE)-raino ebakuatzeko erabiliko baitute. Alternatiba guztiak harrera-ahalmenaren mapa batetik abiatzen dira, zeina egiteko honako hauek hartu baitira kontuan: sektoreko legeriak, lurraldearen antolamendu plana, udal plangintzak, lurzoru urbanizaezinean eguzki parkeak instalatzeari buruzko 64/2006 Foru Agindua, eta Nekazaritza eta Abeltzaintza Zuzendaritza Nagusiaren eta Ingurumen Zuzendaritza Nagusiaren irizpideak.

Ingurumen dokumentuen arabera, sei aukerak aztertu ondotik, egiaztatu da ez dagoela instalazioen bideragarritasuna arriskuan jartzen duen baldintza esanguratsurik, 2. alternatiban izan ezik, non Ablitasko udal plangintzak berariaz debekatzen baitu horiek instalatzea.

Dokumentuek ez dituzte erabilitako irizpideak azaltzen, eta Ampliación Tudela I instalazioaren kasuan honako honengatik justifikatzen dute kokapena: ureztatutako nekazaritza lurren okupazioa saihesten duelako, Tudela I eta Tudela II instalazioetatik eta ebakuazio lineatik gertu dagoelako, eta Ebroko autobideak eragindako lehorreko nekazaritza partzela batzuk okupatzen dituelako. Ampliación Tudela II instalaziorako, aipatutako autobidearen eta gaur egungo eguzki instalazio baten arteko espazio bat hautatu da, eta lehentasuna eman zaio ureztatutako lurrak edo intereseko lehorreko lurrak okupatzea saihesteari, baita Tudela I eta Tudela II instalazioen ebakuazio linearen gertutasunari ere.

–Geomorfologia eta lurzoruak:

Aurkeztutako ingurumen dokumentuen arabera, inpaktu nagusiak eraikuntza fasean izanen dira; plakak % 15etik gorako malda duten puntuetan instalatzeko, zangak irekitzeko eta transformazio zentroen eta hesiaren zutoinen zimenduak jartzeko beharrezkoak diren lur mugimenduen ondorio izanen dira, fase horretan, elementu geomorfologikoen inguruko eraginak. Lurzoruari buruz, sustatzaileak dio honako eragin hauek izan daitezkeela fase horretan: lurzoruaren egiturazko ezaugarriak eta/edo ezaugarri kimikoak aldatzea; zimendatzeen, bideen eta/edo zangen ondorioz lurzorua galtzea; hondakinen isurketen ondoriozko kutsadura arriskua, eta lurzoruaren eta landare geruzaren narriaduraren ondoriozko higadura. Asociación en Defensa de la Tierra Lurrak aurkeztutako idazkian, halaber, proiektuak gauzatzeak dakartzan ekintzetako batzuk adierazten dira, lurzoruan eragina dutenak, uste baita ezinezkoa izanen dela lurzorua jatorrizko egoerara itzultzea proiektuen bizitza baliagarriaren ondotik.

Sustatzailearen arabera, Ampliación Tudela I instalazioaren eremua ia laua da, malda leun bat du iparralderantz, eta linea inguru horretatik bertatik igarotzen da, gaur egungo bideen gainetik. Ampliación Tudela II instalazioak erliebe leuneko partzelak hartzen ditu, % 3 eta % 10 arteko maldak eta eremu lauak dituztenak eta hegoalde eta ekialderako inklinazioa dutenak.

Dokumentuek inpaktuak aztertzen dituzte, eta instalazioen ezarpen eremuaren ezaugarriak kontuan hartuta, bateragarritzat jotzen dituzte inpaktu nagusiak.

Hala ere, egindako landa-bisitan, Ampliación Tudela II instalazioaren barruan, eremu altu eta lau txiki bat ikusten da (Fontellasko 6. poligonoko 40. partzelaren C azpi-partzela), ezponda nabarmenak dituena, non plakak planteatuta dagoen bezala instalatzeak aldaketa geomorfologiko nabaria ekarriko lukeen, lur mugimendu garrantzitsuak barne.

–Batasunaren intereseko habitatak, flora eta landaredia:

Ampliación Tudela I instalazioaren eremuari buruzko ingurumen dokumentazioaren arabera, ia ez dago landaretzarik; landareak autobidearen ondoko ezpondetan, autobideko zubitik jaisten den bidearen ertzetan eta ezarpen eremuaren barruko zeharkako ezponda txikietan daude. Ingurumen dokumentazio horren arabera, Ampliación Tudela II instalazioaren eremuan ere ia ez dago landaretzarik; landare erruderalak dira, batez ere, bide-ertzetan eta partzelen mugetan, eta Alepo pinuaren oinarri isolaturen bat duen sastraka mediterraneoko eremu bat ere bada, Fontellasko 6. poligonoko 40. partzelaren C azpi-partzelan, lehen aipatutakoan. Aztertutako eremuetan Batasunaren intereseko habitatak dauden arren, eta horietako batzuk lehentasunezkoak diren arren, ez dago halakorik bi instalazioetako bakar baten ezarpen eremuan; flora baskularrari dagokionez, hedapen zabala du Ebroko sakonunean, eta ez du aparteko arreta merezi duen inongo berezitasunik.

Sustatzailearen arabera, instalazioak eraikitzeko fasean, honako hauek eraginen diote landarediari: lurrazala erregularizatzeko lur mugimenduak, zangak irekitzea, euskarri-egiturak tinkatzea, materialak biltegiratzea eta makinen joan-etorria. Ebakuazio linearen kasuan, zangak irekitzeko eta kableak jartzeko indusketetan izanen da eragina.

Bi instalazioak, Fontellasko 6. poligonoko 40. partzelaren C azpi-partzela izan ezik (Ampliación Tudela II instalazioaren ezarpen eremuaren barruan dago), belarki-laboreen partzeletan daude, eta, beraz, interes natural txikiko unitateak dira, homogeneoak eta antropikoak direlako. Ebakuazio azpiegitura soroen azpitik doa, eta libre uzten du bideen ondoko landaredi erruderalaren zerrenda, Ampliación Tudela I instalazioan Ebroko autobidea gurutzatzeko egin nahi diren gidatutako zulatze-lanetan izan ezik.

Proiektuen tamaina eta ukitutako landarediaren ezaugarriak aintzat hartuta, sustatzaileak dio inpaktu nagusia eraikuntza fasean izanen dela, eta bateragarritzat jotzen da.

–Fauna, natura gune babestuak eta natura intereseko eremuak:

Faktore horri dagokionez, ingurumen ebaluazioko azterlanek hegaztiak aztertzen dituzte, batez ere espezie zaurgarrienak eta kontserbazio-balio handienekoak (estepako hegaztiak, uretako hegaztiak, hegazti harrapariak, kiropteroak eta abar).

Aipatutako hegazti faunaren inbentario bibliografikoa egin da bi eguzki instalazio fotovoltaikoen proiektuak ukitutako UTM koordenatu sistemaren proiekzio kartografikoaren alboko 10 km-ko laukietan. Halaber, berariazko azterlana egin da, hegaztiek espazioa nola erabiltzen duten argitzeko, 2024ko azarotik 2025eko ekainera bitartean. Espazioaren erabilerari buruzko azterlanen laginketetan lau behaketa puntu eta ibilgailuan abiadura txikian egindako transektu bat erabili ziren, instalazio bakoitzean. Gainera, azterlanaren eremuan (5-10 km) haitzetako hegazti harraparien, basoko espezien eta gaueko hegazti harraparien ugaltze tokiak, etzalekuak eta elikatzeko eremu garrantzitsuak non dauden argitzeko lanak egin ziren. 103 eta 88 hegazti espezie detektatu ziren Ampliación Tudela I eta Ampliación Tudela II instalazioetarako egindako laginketetan, hurrenez hurren.

Era berean, parke bakoitzaren ezarpen eremuan egindako kiropteroen inguruko aurretiko azterlanak ere barne hartzen dituzte ingurumen dokumentuek, apirileko zazpi gau osoz egindako grabazioen emaitzak jasotzen dituztenak. Detektatutako espezie gehienak fisurikolak dira, eta Nafarroan hedapen zabala dute. Nazio mailako babes bereziko araubidepeko basa espezieen zerrendan dauden arren, ez daude Espezie Mehatxatuen Nafarroako Katalogoan. Asociación en Defensa de la Tierra Lurra-k talde horren garrantzi ekologikoa nabarmendu du, baita ekosistemen orekari eusteko egiten duen ekarpena ere.

Aurkeztutako ingurumen dokumentuen arabera, eraikuntza fasean, lur mugimenduek, makinen joan-etorriek, langileen presentziak, landaredia desagertzeak eta/edo erabilera aldaketak eraginen diote faunari, eta horrek hilkortasuna edo hurbileko eremuetara lekualdatzea ekartzen ahal du, baita inguruko faunarentzako eragozpenak ere. Inpaktu nagusiak bateragarritzat jotzen dira. Ustiapen fasean, habitata aldatzea/galtzea, konektibitatea galtzea eta talka egiteko arriskua dira inpaktu nagusiak, eta sustatzaileak bateragarritzat jotzen ditu inpaktu nagusiak ere. Asociación en Defensa de la Tierra Lurra-k eremu horretako faunaren inguruko inpaktuetako zenbait aipatzen ditu.

Ezarpen eremuek antropizazio handia dute, eta ez dute landaretza naturalik edo landaredi natural urriak degradazio handia du; belarki-laboreak dituzten lehorreko nekazaritza partzelak dira, fauna generalista dute, eta katalogatutako edo babes bereziko araubidepean dagoen espezierik ez dago haietan edo halakoak oso noizean behin agertzen dira.

Babestutako espazioei dagokienez, bi instalazioak Natura 2000 Sarearen mugetatik eta babestutako beste natura gune batzuetatik kanpo daude, baina nabarmentzekoa da Ampliación Tudela I instalazioa "Peñadil, Montecillo eta Monterrey" KBEtik gertu dagoela (250 metro). Hala ere, sustatzaileak dio intereseko faunarentzako harrera-ahalmen txikiko eremu batean dagoela instalazio hori, bai KBEa aipatutako instalaziotik bereizten duen Ebroko autobidearen hesi-efektuagatik, bai Ribaforadako ureztapenagatik, zeina ez baita erabilgarria eremu horretan bizi den estepako hegazti faunarentzat.

–Historia eta kultur ondarea:

Ingurumen dokumentuaren arabera, Ampliación Tudela I instalazioaren inguruko azterlanaren eremuan, hainbat arkeologia aztarnategi daude, baina horietako bat ere ez dago instalazioaren ezarpen eremuan. Hala ere, haren ondotik "Italiatik Hispaniasera" izeneko galtzada erromatarraren balizko trazadura bat igarotzen da, eta, beraz, bide horren balizko trazadurarekiko 50 metroko segurtasun tartea ezarri da instalaziotik. Bestalde, obrek dirauten bitartean, baliteke "Buñuelgo adarra" abelbidea kaltetzea, instalazioaren bi esparruen artetik igarotzen baita.

Ampliación Tudela II instalazioari dagokionez, haren ingurumen dokumentuaren arabera, hainbat arkeologia aztarnategi daude azterlanaren eremuan, eta "Campo la Sierpe II" aztarnategia haren ezarpen eremuaren barruan dago. Instalazioaren diseinuak kontuan hartu du aztarnategi hori, eta azpiegiturarik gabe utzi du eremua.

Bi kasuetan, sustatzaileak bateragarritzat jotzen ditu inpaktuak, baina zehazten du obra egiterakoan Vianako Printzea erakundeak, Kultura Departamentuak, xedatutakoari jarraituko zaiola, eta beharrezkotzat jotzen du lanek dirauten bitartean jarraipen arkeologikoa egitea.

–Ondorio metagarriak eta sinergikoak:

Ampliación Tudela I eta Ampliación Tudela II eguzki instalazio fotovoltaikoek sortzen ahal dituzten ondorio metagarriak eta sinergikoak baloratzeko, haien inguruan 10 Km-ko distantzian gaur egun dauden energia berriztagarrien instalazioak zein aurreikusitakoak kontuan hartu dira.

Instalazioen ingurumen dokumentuek ondorioztatzen dute inpaktu sinergiko eta metagarriek ez dutela eraginik izanen haien bideragarritasunean, eta, haien arabera, halako ondorioak dituzten detektatutako inpaktu gehienak ez-nabarmenak eta bateragarriak dira.

Asociación en Defensa de la Tierra Lurra-ren ustez, Tudela I, Tudela II, Ampliación Tudela I eta Ampliación Tudela II proiektuen pilaketak ondorio metagarri eta sinergikoak izanen ditu, eta horrek eragina izaten ahal du hesi-efektuan, habitatak galdu eta/edo aldatzen ahal dira, eta hegazti faunaren joan-etorrietan ere izaten ahal du eragina; horietako batzuk babes bereziko araubidepean dauden basa-espezieen zerrendan eta espezie mehatxatuen katalogo nazional eta autonomikoetan daude, eta baliteke ingurune hurbilean beren habitata izatea.

4. Proposamena.

Beraz, aurkeztutako dokumentazioa eta Ampliación Tudela I eta Ampliación Tudela II eguzki instalazio fotovoltaikoen proiektuak gauzatu, ustiatu eta desmuntatzearen ondoriozko ingurumen inpaktua aztertuta, Ingurumen Ebaluaziorako Atalak txostena eman du eta adierazi du Ingurumen-Ebaluazioari buruzko abenduaren 9ko 21/2013 Legearen III. eranskinean horri buruz jasotzen diren irizpideetan oinarrituta, ez dela egokia haren ingurumen inpaktuaren ebaluazio arruntaren tramitazioa abiaraztea eta aurreikusi dela proiektuen ingurumen inpaktua bateragarria izatea ingurune hartako naturaren balioekin, betiere proiektuek betetzen badituzte ingurumen inpaktuaren ebaluazio sinplifikatua abiarazteko eskaerarekin batera aurkeztutako ingurumen dokumentuan proposatzen diren neurriak, eta horiez gain, ingurumen inpaktuari buruzko txosten honetan jasotako zehaztapenak, ondotik zehaztu eta proiektuen baimen substantiboan jasoko direnak:

Ingurumen inpaktuaren ebaluazio sinplifikatuaren prozedura modu egokian bete dela iritzita, adierazitakoarekin bat, eta honako hauek ematen dizkidaten eskudantziak erabiliz: Nafarroako Foru Komunitateko Administrazioari eta foru sektore publiko instituzionalari buruzko martxoaren 11ko 11/2019 Foru Legearen 32. artikulua, Nafarroako Foru Komunitateko Administrazioaren departamentuen egitura ezartzen duen Nafarroako Foru Komunitateko Lehendakariaren abuztuaren 17ko 10/2023 Foru Dekretua eta Landa Garapeneko eta Ingurumeneko Departamentuaren egitura organikoa ezartzen duen azaroaren 15eko 255/2023 Foru Dekretua,

EBAZTEN DUT:

1.a. EDP Renovables España SLk Ablitas, Ribaforada eta Fontellas udalerrietan sustatutako Ampliación Tudela I eta Ampliación Tudela II eguzki instalazio fotovoltaikoen proiektuek ez dute eragin nabarmenik ingurumenean, ingurumen inpaktuari buruzko txosten honetan ezarritako moduan, eta, beraz, ez da beharrezkoa 21/2013 Legearen II. tituluko I. kapituluko 1. atalean aurreikusitako ingurumen inpaktuaren ebaluazio arrunta egitea.

2.a. Aurrekoa gorabehera, proiektua baimentzeak berekin dakar baldintza hauek bete beharra:

1. Sustatzaileak aurkeztutako dokumentuetan, haien eranskinetan eta espedienteko gainerako dokumentazioan jasotako prebentzio, zuzenketa eta konpentsazio neurri guztiak bete beharko ditu, baldin eta ebazpen honetan ezarritakoaren aurkakoak ez badira, baita ingurumen inpaktuari buruzko txosten honetan zehaztutako baldintza eta neurri gehigarriak ere.

2. Ondare arkeologikoaren inguruko eraginei dagokienez, Vianako Printzea Erakundea-Kultura Zuzendaritza Nagusiko Erregistroaren, Ondasun Higigarrien eta Arkeologiaren Atalaren aldeko txostena lortu beharko da obrak egiten hasi aurretik.

Lanak egin bitartean lurpean aztarna arkeologikoren bat agertzen bada, ordura arte ezezaguna, sustatzaileari gogorarazi behar zaio Nafarroako Gobernuaren Ondare Historikoaren Zerbitzuari horren berri berehala emateko legezko betebeharra duela.

3. Paisaiaren inguruko eraginei dagokienez, Paisaiaren eta Landa-Lurzoruaren Atalaren aldeko txostena lortu beharko da, zeina proiektuen lurzoru urbanizaezineko jarduketen baimenean txertatzen ahalko baita.

4. Ebroko Konfederazio Hidrografikoak zehazten duenaren arabera, jarduketa eremuko ingurune hidrikoa babesteko beharrezkoak diren neurriak hartu beharko dira, haren kutsadura edo degradazioa saihesteko, eremuko dinamika hidrologikoa nabarmen aldatzen ez dela bermatzeko, drainatze sare egokia mantentzeko, eragindako lursail guztiak lehengoratzeko eta une oro lurrazaleko eta lurpeko uren kalitatea ziurtatzeko. Era berean, Ingurumen Ebaluaziorako Atalak 21/2013 Legearen 46. artikuluan oinarrituta egindako kontsulta fasean organismo honek egindako txostenetan adierazitako oharrak bete beharko dira, ingurumen inpaktuari buruzko txosten honi atxikitakoak.

5. Eguzki instalazio fotovoltaikoak lurzoruaren topografia naturalera egokitu beharko dira, eta, ahal dela, egitura fotovoltaikoaren euskarriak lurrean zuzenean tinkatuz ezarriko dira. Lurzorua berdintzea beharrezkoa bada, lur berdinketak ez dira era arealean eginen.

6. Proiektuaren diseinuan lur mugimendua minimizatzeko irtenbide teknikoak bilatzea proposatzen da. Horretarako, diseinuan, ardatzaren luzeran eta jarraitzaileen banaketan konfigurazio alternatibak aztertuko dira, baita estraluzeak sartzea ere, tinkatzeen luzera aldakorra handitzeko eta lur mugimenduak murrizteko. Planteatutako modulu fotovoltaikoak instalatzeko (egitura finkoen gainean), % 10etik gorako malda duten azalerak baztertuko dira.

7. Lanak egin bitartean katalogo nazional edo autonomikoetan jasotako espezieren baten presentzia detektatzen bada eta lanek hura kaltetzen ahal badute, berehala jakinaraziko zaio Biodibertsitatearen eta Arrantza Kudeaketaren Zerbitzuari, eta hark xedatzen duena beteko da.

8. Inguruko hesia zutoinen bidez bakarrik tinkatuko da lurrean, fauna txikiari azpitik igarotzeko aukera uzteko, eta horretarako, azpitik tarte bat utzi beharko du, lurretik 15-20 cm-ra altxatuta. Fauna txikia igarotzeko moduan diseinatuko da hesia (abeltzaintzarako hesia edo zinegetikoa, txarrantxarik gabekoa), eta hura seinaleztatzeko, aurkeztutako dokumentazioan proposatzen diren neurriei jarraituko zaie.

9. Plaken ezarpen eremuko landaredia kontrolatzeko eta mantentzeko ohiko metodo gisa, abeltzaintza estentsiboa erabiliko da, eta behar berezia izanez gero, sasiak makineriaz garbitzea baimenduko da. Herbizidak erabiltzea espresuki debekatua dago.

10. Lagomorfo, karraskari eta bestelako animalien kontrola beharrezkoa bada, beharrezkoak diren baimenak lortu ondotik egin beharko da, bitarteko mekaniko eta biologikoak erabilita, guztiz debekaturik dago-eta pestizida, intsektizida, errodentizida eta bestelako pozoiak erabiltzea.

11. Panelak garbitzeko ezarriko den sistemak ez du erabiliko gai kimiko kutsagarri edo arriskugarririk.

12. Instalazioetan argi punturik jartzen bada, ezinbestekora mugatuko da, eta balizko talka eremuetatik (hesiak, tentsoreak eta abar) urrun jarriko da. Argi kutsadura gutxitzen duten luminariak erabiliko dira, intentsitate txikikoak, pantaila lurrera begira dutela.

13. Areken eta drainatzeen diseinuan eta eraikuntzan, drainatze sare naturalaren jarraitutasuna egiaztatuko da, eta saihestuko da higadura gune berririk sortzea eta solidoak drainatze sare naturalera eramatea.

14. Ingurumen arloko integrazioa:

–Obrak hasi aitzin, zehaztu eginen dira lan eremuak, makinak pasatzeko eremuak eta materialak pilatzekoak. Ahalik eta gutxien ukituko da landaredi naturala, lan eremua ahalik eta txikiena izateko ahalegina eginen da eta eraginik izan ezin duten eremuak balizatuko dira.

–Lurra kendu edo hondeatu aitzin obren eragina jasanen duen azalera osoan kenduko da landare lurra, gutxienez 20 cm-ko sakonerako profil batean (modu iraunkorrean edo aldi baterako okupatuko diren azalerak). Material hori propio horretarako hautatutako guneetan pilatuko da, 2,0 metrotik beherako altuera duten kabailoiak osatuz, geroago zaharberritze lanetan hura berrerabiltzeko.

–Lur mugimenduetako soberakinak ahal bezainbeste aprobetxatzeko ahalegina eginen da, obran berean erabiliz. Lur soberakinak hondakinen kudeatzaile baimendu batek kudeatu beharko ditu. Nolanahi ere, lurren lekualdaketa eskatzen duten operazio guztiek Ekonomia Zirkularraren eta Klima Aldaketaren Zerbitzuko Hondakinen Atalaren aldeko txostena beharko dute.

–Obrak bukatutakoan, behin-behineko instalazioak desmuntatu eta kenduko dira eta obra hondarrak garbituko dira okupatu den eremu osoan; hondakinak indarreko legediaren arabera kudeatuko dira.

–Eguzki instalazio fotovoltaikoen eremu osoa eta obrek ukitutako beste edozein eremu, aldi batez ukitu bada ere, eta bereziki modulu-ilaren arteko lur-zatiak, harrotu eta ereintzarako prestatuko dira, eta belardi autoktonoen hazien nahasketa bat ereinen da haietan. Belar horiek egin beharreko jarduerarekin bateragarriak izan beharko dute eta agente polinizatzaileen presentzia erraztu. Lanak egin bitartean landare lurreko geruza kendu edo kaltetu bada edo halako geruzarik ez bada, belarra erein baino lehen landare lurrez estaliko da lurrazala, gutxienez 30 cm-ko geruza batekin; geruza hori behar bezala erauzi eta metatu beharko da aldez aurretik. Lanak bukatu eta hurrengo sei hilabeteetan berrezarri beharko da landaredia.

15. Erabilerari lotutako eraikinen diseinua ingurunearekiko harmonia errespetatuz eginen da, eskualdeko eraikinen tipologiarekin bat eginez, eta paisaian integratzea ekarriko duten kolore ez nabarmenak erabiliz.

16. Estepako hegazti faunaren aldeko neurri osagarri gisa, baimendutako eguzki instalazioen azalera berdineko eremu bat kudeatuko da, eguzki instalazioen bizitza baliagarri osoan. Azalera hori, ahal dela, "Peñadil, Montecillo eta Monterrey" KBEaren barruan kokatu beharko da, eta hori ezinezkoa bada, Nafarroako erriberako estepako hegaztientzako intereseko beste eremu batzuetan. Azalera hori zerealen lehorreko laborantzako partzeletan banatuko da, habitat ezin egokiagoa baita estepako hegaztientzat. Partzela horiek aukeratzeko, aholkua eskatzen ahalko zaio Nafarroako Gobernuaren Biodibertsitatearen eta Arrantza Kudeaketaren Zerbitzuari, eta hari aurkeztu beharko zaio aukeratutako partzelen zerrenda, onets dezan. Egiaztatu beharko da partzela horiek erabiltzeko eskubidea dagoela edo jabeekin edo/eta nekazariekin horretarako akordioa egin dela. Obren kudeaketa obrak hasi aitzin zehaztuko da. Ez dira erabiltzen ahalko energia berriztagarrien beste proiektu batzuengatiko konpentsazio neurri gisa nekazaritza eta ingurumen arloko neurriak ezarriak dituzten partzelak.

17. Lanak hasi baino 72 ordu lehenago, gutxienez, Ingurumen Ebaluazio Estrategikoaren eta Ingurumen Jarraipenaren Bulegoari abisatu beharko zaio (seguimiento.ambiental@navarra.es).

18. Obrak hasi aitzin, obren ondotik egin beharreko zaharberritze plan bat aurkeztu beharko da. Plan horrek instalazioak iraunkorki eta aldi baterako okupatzen dituen lurrei eraginen die, eta atal honen oniritzia izan beharko du.

19. Uzte eta desmuntatze faseak proiektu espezifiko bat izan beharko du, zeinak ingurumen arloko organo eskudunen txostena izan beharko baitu.

3.a. Ingurumen Ebaluazioari buruzko abenduaren 9ko 21/2013 Legearen 47.5 artikuluan ezarritakoarekin bat, ingurumen txostenaren aurka ez da inolako errekurtsorik paratzen ahalko, deusetan galarazi gabe proiektua onetsi zuen xedapen orokorraren aurka bide judizialean jartzen ahal direnak, hala badagokio.

4.a. Ebazpen hau Nafarroako Aldizkari Ofizialean argitaratzea.

5.a. Ebazpen hau Industria Antolamenduaren, Azpiegitura Energetikoen eta Meatzeen Zerbitzuari, Lurralde eta Paisaia Zerbitzuari, Ablitasko, Ribaforadako eta Fontellasko udalei eta Basozainak-Ingurumena Zaintzeko Taldeari (Tuterako Koordinazio Unitatea) igortzea, behar diren ondorioak izan ditzan.

Iruñean, 2026ko maiatzaren 19an.–Ingurumeneko zuzendari nagusia, Ana Bretaña de la Torre.

Iragarkiaren kodea: F2607441