Iragarkia

104. ALDIZKARIA - 2026ko maiatzaren 29a

1. NAFARROAKO FORU KOMUNITATEA

1.7. BESTELAKOAK

378E/2026 EBAZPENA, maiatzaren 14koa, Ingurumen Zuzendaritza Nagusiaren zuzendariak emana, zeinaren bidez formulatzen baita NA-4410 errepidearen Berako saihesbidearen bigarren eta hirugarren faseen proiektuak, Herri-lanen eta Azpiegituren Zuzendaritza Nagusiak (Azterlan eta Proiektuen Zerbitzuak) sustatuak, ez duela eragin nabarmenik ingurumenean, ingurumen-inpaktuaren txosten honetan ezarritakoaren arabera.

Ebazpenaren bidez, NA-4410 errepidearen Berako saihesbidearen bigarren eta hirugarren faseen proiektuaren ingurumen-inpaktuaren txostena formulatzen da, Herri-lanen eta Azpiegituren Zuzendaritza Nagusiak (Azterlan eta Proiektuen Zerbitzuak) sustatuta.

Ingurumen-inpaktuaren ebaluazioaren prozedura hasteko, Azterlan eta Proiektuen Zerbitzuak, organo substantibo eta sustatzaile den aldetik, txosten honen goiburuan aipatutako proiektua aurkeztu zuen Biodibertsitatearen eta Arrantza Kudeaketaren Zerbitzuan 2025eko abenduaren 11n, Ingurumen Ebaluazioari buruzko abenduaren 9ko 21/2013 Legearen 45. artikuluan xedatutakoaren arabera.

Proiektuaren ezaugarriak direla eta, Ingurumen Ebaluazioari buruzko abenduaren 9ko 21/2013 Legearen II. eranskinaren 7. taldeko i) apartatuan sartzen da proiektu hori, eta, beraz, ingurumen-inpaktuaren ebaluazio sinplifikatuaren prozedura bete behar du.

Berako saihesbidearen proiektuaren xedea da Berako hirigune historikoan zehar ibilgailuak NA-4410 eta NA-1310 errepideetako zeharbideetatik ez pasatzea. Saihesbidea hiru fasetan banatu da; 1. fasea gauzatzen ari da (Eztegara pasealekua Matzada kalearekin lotzea), eta 2. eta 3. faseak izapidetzen ari dira orain:

• 2. fasea (ekialdeko saihesbidea) galtzada berri bat izanen da, 600 bat metro luzekoa. Matzada kalea luzatzen du (lehen fasearen akabera), gaur egun larrea den lurzatitik igaroko da, Zia erreka zubibidez gurutzatuko du eta Berako ekialdean dagoen NA-4410 errepidearekin lotuko du biribilgune berri batean (kilometro-puntua, 0,7 KP).
• 3. faseak (iparraldeko saihesbidea) 230 m inguruko luzera izanen du. Egungo NA-1310 errepidetik, biribilgune berri baten bidez, NA-4410 errepidera iritsiko da, egungo 0,12 KParen inguruan (Altzate plazaren ekialdean).

Txosten honen I. eranskinean bi saihesbideen deskribapena eta horietako bakoitzerako aztertutako aukeren laburpena jasotzen dira.

Ingurumen-ebaluazio sinplifikatuaren izapidea.

Entregatutako ingurumen-inpaktuaren azterketa bat dator Ingurumen Ebaluazioari buruzko abenduaren 9ko 21/2013 Legearen 45. artikuluan zehazten denarekin. Proposamena, ingurune fisikoa eta ingurumena deskribatzen ditu, eta azterketa geotekniko bat eta bideen inpaktu akustikoari buruzko beste bat jasotzen ditu.

2023ko abenduaren 9an, 21/2013 Legearen 46. artikuluari jarraikiz, eragindako administrazio publikoei eta pertsona interesdunei kontsultak egin zitzaizkien. Kontsulta egin zitzaien Berako Udalari; Erregistroaren, Ondasun Higigarrien eta Arkeologiaren Atalari; Uraren Kalitatearen eta Obra Hidraulikoen Atalari; Iruñeko Ekologistak Martxan erakundeari; Gurelur Ingurune naturala babesteko Nafarroako Funtsari; Lurraren defentsarako Lurra elkarteari eta Sustrai Erakuntza Fundazioari.

2026ko apirilaren 12an, Uraren Kalitatearen eta Obra Hidraulikoen Atalak aldeko txostena eman zuen, baldintzekin.

Ingurumen-ebaluazioa. Analisia, Ingurumen Ebaluazioari buruzko abenduaren 9ko 21/2013 Legearen III. eranskinaren irizpideak kontuan hartuta.

Abenduaren 9ko 21/2013 Legearen 47. artikuluak xedatzen duenez, ingurumen-organoak arrazoituta ebatziko du proiektuari ingurumen-inpaktuaren ebaluazio arrunta egin behar zaion edo ingurumenean ondorio nabarmenik ez duen, ingurumen-inpaktuaren txostenean ezartzen den moduan.

NA-4410 errepidearen saihesbidearen bigarren eta hirugarren faseak nagusiki Berako hiri lurzoruan eta lurzoru urbanizagarrian eginen dira, larreak dituzten lursailetan. Proposamenak eragin txikia du baso-lurretan edo ingurumen-balioa duten lurretan, baina nabarmendu behar da hiru errekatan duen eragina: Xantelerreka edo Ibardin, Zia eta Matzada erreketan. Zia errekaren ekialdeko saihesbidearen bidegurutzeak eremu zabala du. Saihesbidearen hasierako zatia, 80-100 m ingurukoa, Matzada errekaren eskuineko ertzaren ondoan dago, eta eskuineko ibarraren zati bat hartzen du.

–Natura 2000 Sarea, habitatak eta espezieak:

Proiektua "Bidasoa ibaia" Kontserbazio Bereziko Eremutik (KBE) kilometro batera dago, gutxi gorabehera; beraz, ez du zuzeneko inpakturik izanen eremu horretan, baina zeharkako inpaktuak eragin ditzake haren adarren bidez. KBEren kudeaketa planak ibai-sistema, ibaietako habitatak eta hainbat espezie "funtsezko elementutzat" identifikatzen ditu: izokin arrunta, itsas lanproia eta burtaina, bisoi europarra, igaraba arrunta, muturluze piriniotarra eta Oxygastra curtisii burruntzi katalogatua.

Zia errekan –proiektuaren inguruneko ibilgu nagusian– izokin arruntaren presentzia egiaztatu da, eta Ibardin erreka, prospekziorik egin ez bada ere, errunaldirako egokia izaten ahal da.

Fauna-espezieei dagokienez, "Bidasoa ibaia" KBEren Kudeaketa Planaren helburuak dira habitatak eta populazioak hobetzea, kontserbatzea eta leheneratzea. Berako erreken ibilgua, ur-bazterrak eta ibai-espazioa espezie horien habitaten parte dira, eta haien populazioen arteko konektibitateari laguntzen diote. Horregatik, garrantzitsua da proiektatutako saihesbideek, zeharka bada ere, faunarentzako KBE honen helburuak betetzea ez galaraztea edo zailtzea.

Ibardin errekaren (Xantelerreka) egitura berria oztopo izaten ahal da uretako eta ibaiertzeko faunarentzat. Hori dela eta, Uraren Kalitatearen eta Obra Hidraulikoen Atalaren txostenaren baldintzen arabera, "erreken arteko bidegurutze guztietan ubideen luzetarako jarraitutasuna bermatuko da, bai ur-ibilguena (ibai-ohea mantenduta), bai lehorrekoena (ur-bazterrak). Ez da arrainek gainditzen ezin duten irtengune bertikalik sortuko".

Erasandako zatiak ez dira egokiak muturluze, lanproi, burtaina eta Oxygastra curtisii espezieentzat. Bisoi europarrari eta igaraba arruntari dagokienez, kaltetutako ur-bazterrak, landare-estaldura urria dutenez, ez dira oso egokiak espezie horien habitat gisa, baina hobe litzateke haien balio ekologikoa sustatzea.

Bestalde, saihesbideek, diseinatu diren moduan, ez dute lurraldearen zatiketa nabarmenik eginen lurreko faunarentzat.

Proiektuak eragina izaten ahal du obra eta ustiapen fasean dauden uren kalitatean, eta eragina izaten ahal du Bidasoa ibaian. Entregatutako dokumentuetan uren kalitatea zaintzeko ohiko neurriak zerrendatzen dira.

–Landaretza eta neurri zuzentzaileak:

Zuhaitzen gaineko eragina mugatua izanen da, eta ale gutxi batzuk kenduko dira (gaztainondoak, bananondoak, gereziondoak, beste fruta-arbola batzuk eta apaingarriak). Bazterturiko aukerek eragin handiagoa izanen zuten intereseko oihanetan.

Proposatutako zaintzeko eta leheneratzeko neurriek inpaktuak murrizten dituzte eta tokiko landaredi potentziala berreskuratzea errazten dute. Hala ere, neurriak zabaldu egin beharko lirateke lurra barreiatzeko eremutik hurbil dagoen zuhaiztira (Sarro-Suspela hegalaren behealdea) eta Matzada errekaren ertzetako oihanetara.

–Hondakinak:

Espedienteak ez du obren faseko hondakinak kudeatzeko plan espezifikorik, baina lurren balantzea ia orekatua da. Ekialdeko saihesbidearen ondoan 1.500 m²-ko eremua egonen da, soberan dauden lur gutxi batzuk barreiatzeko (2.000 m³ inguru). Horrek ez du sortuko aipatutakoez gain beste ingurumen-ukipenik.

–Zarata:

Proiektuak Berako erdigune historikoko trafikoa kentzen du, baina beste etxebizitza batzuetara hurbiltzen da. Dornaku auzorako sarbidea zubibide azpian mantentzen da. Aurkeztutako inpaktu akustikoaren azterketaren arabera, saihesbideetan sortutako soinu-mailek ez dituzte gainditzen inguruko etxebizitzetan (Itzea etxea, iparraldeko saihesbidearen hasieran eta hondarrean daudenak, eta ekialdeko saihesbidetik hurbil daudenak) bizitegi-erabilerarako indarrean dagoen legeriak ezarritako immisio-mugak.

Ingurumen Ebaluazioari buruzko abenduaren 9ko 21/2013 Legearen 47. artikuluak xedatzen duenarekin bat, entregatutako dokumentuak ikusita eta proiektua gauzatzearen, ustiatzearen eta bertan behera uztearen ondorioz sortzen ahal den ingurumen inpaktua aztertuta, Biodibertsitatearen eta Arrantza Kudeaketaren Zerbitzuak, Ingurumen Ebaluaziorako Atalaren bidez, ebatzi du ezen, 21/2013 Legearen III. eranskinean horri buruz jasotzen diren irizpideetan oinarrituta, proiektuak ez duela eragin nabarmenik ingurumenaren gainean, ingurumen-inpaktuaren txosten honetan jasotako baldintzak betetzen badira. Nolanahi ere, indarrean dagoen legeriaren arabera beharrezkoak diren beste baimen batzuk lortu beharko dira, batez ere Kantauriko Konfederazio Hidrografikoaren baimena.

Ingurumen inpaktuaren ebaluazio sinplifikatuaren prozedura modu egokian bete dela iritzita, adierazitakoarekin bat, eta honako hauek ematen dizkidaten eskudantziak erabiliz: Nafarroako Foru Komunitateko Administrazioari eta foru sektore publiko instituzionalari buruzko martxoaren 11ko 11/2019 Foru Legearen 32. artikulua, Nafarroako Foru Komunitateko Administrazioaren departamentuen egitura ezartzen duen Nafarroako Foru Komunitateko Lehendakariaren abuztuaren 17ko 10/2023 Foru Dekretua eta Landa Garapeneko eta Ingurumeneko Departamentuaren egitura organikoa ezartzen duen azaroaren 15eko 255/2023 Foru Dekretua,

EBAZTEN DUT:

1. NA-4410 errepidearen Berako saihesbidearen bigarren eta hirugarren faseen proiektuak, Herri-lanen eta Azpiegituren Zuzendaritza Nagusiak (Azterlan eta Proiektuen Zerbitzuak) sustatuak, ez duela eragin nabarmenik ingurumenean, ingurumen-inpaktuaren txosten honetan ezarritakoaren arabera.

2. Aurrekoa gorabehera, proiektua baimentzeak berekin dakar baldintza hauek bete beharra:

a) Uraren Kalitatearen eta Obra Hidraulikoen Atalak 2026ko apirilaren 12an emandako txostenaren baldintzak beteko dira, ingurumen-inpaktuaren txosten honen II. eranskinean ageri direnak.

b) Obraren ingurumenaren zaintza eta integrazioa:

–Prebentzio neurriak ezarriko dira ekialdeko saihesbidearen ondoko zuhaitzentzat (Sarro-Suspelako hegalaren beheko aldea eta Matzada errekaren eskuineko bazterra).

–Eraikuntza proiektuak ingurumenaren integrazioko proiektu bat izanen du, zeinak zehaztuko baititu ukitutako eremu guztien lehengoratze topografikoari, egokitzapenari eta landareztatzeari (hidroereitea eta/edo landatzea) dagozkien obra unitateak: lur-erauzketako eta betelanen ezpondak, erreken ertzak (ekialdeko saihesbidearen eta Matzada errekaren arteko eremua barne), soberako lurrak barreiatzeko eremua eta aldi baterako okupazioak (pilaketak, instalazio osagarriak eta behin-behineko sarbideak).

–Ibardin errekaren ertzak (biribilgunea egin aurretik eta ondotik) eta Zia errekarenak profil naturalizatuekin leheneratuko dira, eta lurrak behar bezala kudeatuko dira, landareztatzea errazteko eta ibaiertzeko fauna —batez ere bisoi europarra— hartzeko gaitasuna handitzeko. Ahal dela, bioingeniaritza-teknikak erabiliko dira hormen edo harri-lubeten ordez.

–Hidroereitean, bertako espezieen hazien nahasketa bat erabiliko da, Nafarroako larre kantauriarretakoak: iraganaldi bikoitzean lur-erauzketako ezpondetarako; eta iraganaldi sinplean betelanetarako, lur soberakinak barreiatzeko eremurako eta ukitutako gainerako eremuetarako. Berme epean (3 urte) huts eginez gero, berriz erein edo hidroereinen da.

c) Beste gai batzuk:

–Egutegia Ibardingo eta Ziako ibai-oheetan eragiten ahal duten lanak ekainaren 15etik azaroaren 15era bitartean eginen dira, salmonidoen ugaltze aldia ez oztopatzeko.

–Mailegu materiala merkataritza instalazio baimendu batekoa izanen da, ingurumen dokumentuan xedatutakoari jarraiki. Obran birziklatutako agregakinen ehuneko jakin bat erabiliko da, Hondakinei eta haien Fiskalitateari buruzko ekainaren 18ko 14/2018 Foru Legearen 19.3 artikulua aplikatuta. Horri dagokionez, kontuan hartuko da Ingurumeneko zuzendari nagusiaren otsailaren 27ko 111E/2026 Ebazpena, Nafarroako Foru Komunitatean EEHen agregakinak ziurtatzeko gida onartzen duena (2026ko 68-9. Nafarroako Aldizkari Ofiziala).

–Hondeaketan soberan gelditu diren lur eta harri naturalak aurrez ezarritako eremura eramanen dira. Lur soberakin gehiago izanez gero, hondakinen arloan indarrean dagoen legeriaren arabera, kudeatzaile baimenduari emanen zaizkio, ahal dela inguru horretan baimendutako harrobiren bat lehengoratzeko. Halaber, aglomeratu asfaltikoaren eta hormigoiaren hondakinak obran sortutako gainerako hondakinekin batera kudeatuko dira, hondakinei buruz indarrean dagoen legeriaren arabera.

3. Ingurumen ebaluazioari buruzko abenduaren 9ko 21/2013 Legearen 47.6 artikuluak adierazten duenari jarraikiz, ingurumen txostenaren aurka ez da errekurtsorik jartzen ahalko, deusetan galarazi gabe proiektua onesteko xedapen orokorraren aurka auzibidean jartzen ahal direnak, edota plan edo programa onesteko egintzaren aurka administrazio bidean jartzen ahal direnak.

4. Ebazpen hau Nafarroako Aldizkari Ofizialean argitaratzea.

5. Ebazpen hau helaraztea Azterlan eta Proiektuen Zerbitzuari (Herri-lanen eta Azpiegituren Zuzendaritza Nagusia), Uraren Kalitatearen eta Obra Hidraulikoen Atalari, Berako Udalari eta Bidasoko Basozaintzari, behar diren ondorioak izan ditzan.

Iruñean, 2026ko maiatzaren 14an.–Ingurumeneko zuzendari nagusia, Ana Bretaña de la Torre.

I. ERANSKINA.–AZTERTUTAKO SAIHESBIDEEN ETA AUKEREN DESKRIBAPENA

Iparraldeko eta ekialdeko saihesbideak (iturria: trazaduraren proiektua)

Ekialdeko saihesbideak Matzada kalea luzatzen du (lehen fasearen akabera), Matzada errekaren eskuineko ertzaren ondoan. 200 bat metro egiten ditu lubaki-erako lur-erauzketan, Sarro-Suspela gainaren hegaletik, harik eta, proiektatutako trazaduraren 0,33 KParen inguruan, lubetan sartzen den arte eremu urbanizagarrian (Berako udal planaren 5. lurzoru sektorizatugabea). Saihesbidea lubetan hurbiltzen da Zia errekara, eta hura gurutzatzen du (0,49 KP, gutxi gorabehera) 50 m inguruko zubibide baten bidez. Haren ondotik, lubetan iristen da NA-4410 errepidera, eta han beste biribilgune baten bidez elkartzen da. 0,43 KParen inguruan, zeharkako drainatze-obra bat proiektatu da.

Zubibidea metalezko zubi gisa diseinatu da, tarteko euskarririk gabe. Hegoaldeko zubi-bularra ur ertzetik 18 m-ra dago, eta 4,5 m-ko galiboa izanen du. Horri esker, ibilguarekiko paraleloa den bidea (Dornaku auzorantz doana) erabilgarri mantentzen da. Iparraldeko zubi-bularra Zia errekaren eskuineko ertzaren gailurretik 4 bat metrora dago.

Lubakian eginen den zatiko lur-erauzketako ezpondek gehienez ere 6 eta 8 m bitarteko altuera izanen dute, eta 1H:1V maldekin proposatu dira. Hala ere, azterketa geoteknikoaren arabera, maldak txikiagotu egin behar dira, edo harri-lubetekin sendotu. Betelanen ezponden garaiera aldakorra da, zubibidea baino 6 m lehenagora arte. Atzeko zatian, beheranzkoak dira, iparraldeko zubi-bularrean 10 m izatetik NA-4410 errepidearekiko lotunean zero kotara iritsi arte. Lotune horretako biribilgune berriak NA-4410 errepideko galtzada zabaltzea dakar, hegoaldean betelanaren bidez eta iparraldean harri-lubetekin babestutako lur-erauzketa eginda.

Iparraldeko saihesbidea: biribilgune berri batean hasten da, NA-1310 errepidearen 0,96 KPan. Bertan, Ibardin/Xantelerreka erreka errepidearen azpitik pasatzen da, eta han daude Itzea auzorako sarbideak (ekialdean) eta suhiltzaile-etxearen aparkalekurako sarbideak (mendebaldean). Handik, galtzada Itzea etxearen (Pio Barojaren familiaren etxea) eta haren parean dauden antzeko beste eraikin batzuen arteko zabalgunera iristen da, eta, haren alboetan, espaloientzako gune estu bat uzten du (<2 m). Ondoren, hegoaldera jotzen du, larrea dagoen lursail batetik, eta NA-4410 errepidearekin bat egiten du, bi eraikinen arteko baratze batetik igaro ondotik. Itzea etxera eta auzora sartzeko bidea berriz jarriko da, biribilgunearen ekialdean, saihesbide berriaren Ibardingo noranzkoko galtzadatik.

NA-1310 errepidearen azpiko Ibardin/Xantelerreka errekaren egungo pasabide-egitura luzatu eta aldatu eginen da, biribilgune berria zeharkatu eta hobetu egin behar baita, uholdeen aurrean ez baitu behar bezala funtzionatzen. Ukitzen den ubidearen tarte hori bideraturik egonen da, eta ebakidura karratua izanen du, harri-hormen artean. Azkenik, saihesbideak NA-4410 errepidearekin duen lotunearen zatian, azken galtzada hori zabaldu egiten da Zia errekaren (kanalizatuta dago Beratik igarotzean) eskuinaldeko hormigoizko hormaren gainean. Horrekin, estutu egiten da ubidearen gaur egungo tartea.

Saihesbide mota horietarako diseinu-parametroak hauek dira: 7 m-ko zabalera duen galtzada (3,5 m errei bakoitzeko) eta 1 m-ko zabalera duten bazterbideak. Bi saihesbideetarako proiektatutako galtzadek 6 m-ko zabalera izanen dute (bi errei, errei bat noranzko bakoitzeko) eta 0,5 m-ko bazterbideak.

Hondeaketan 2.000 m³ lur aterako direla kalkulatu da. Soberakin hori 1.500 m²-ko eremuan barreiatzea proposatzen da, ekialdeko saihesbidearen hegoaldearen edo hego-ekialdearen artean dagoen nekazaritzako eremu batean (0,36 eta 0,44 KPen inguruan), abeltzaintzako pabiloi batean eta ezponda natural batean, Sarro-Suspela gainaren hegalaren behealdean, galtzada berriaren ondoan.

–Aztertutako aukerak:

Hainbat aukera aztertu dira saihesbidearen 2. eta 3. faseetarako. Ekialdeko saihesbideari dagokionez, lehen deskribatutako proposamenaz gain (1. aukera, sinpleagoa delako eta inpaktu txikiagoa eragiten duelako aukeratutakoa), baztertu egin da 800 m-ko luzera duen beste aukera bat. Aukera horrek Zia errekaren gaineko 90-100 m-ko zubia beharko luke eta aukeratutakoa baino lur-erauzketa luzeagoa izanen luke, eta, gainera, Sarro-Suspela gaineko oihanaren hegala nabarmen kaltetuko luke.

Iparraldeko saihesbidean 3 aukera aztertu dira. 1. eta 2. aukerak baztertu egin dira, aukeratutakoa baino konplexuagoak direlako eta oihanaren lurzoruan eragin handiagoa dutelako. Aukera horiek luzeagoak dira: NA-1310 errepidetik irteten dira, Berako hirigunearen iparraldean, Xantelerreka erreka gurutzatzen dute (egitura edo zubibide bidez), Itzea auzotik pasatzen dira eta, azken zatian, Gorostigaña gainaren hegoaldeko hegaleko baso-masari eragiten diote.

II. ERANSKINA.–URAREN KALITATEAREN ETA OBRA HIDRAULIKOEN ATALAREN TXOSTENAREN BALDINTZATZAILEAK

Atal horrek proiektatutako jarduketen aldeko txostena eman du, baldin eta honako baldintza hauek betetzen badira:

–Lanak hasi baino berrogeita zortzi ordu lehenago, Bidasoko Basozainak-Ingurumena Zaintzeko Taldeari (948 450 096 edo 608 245 812, gmabidasoa@navarra.es) jakinaraziko zaio, obrak gainbegiratzeko eta, hala badagokio, arrainak kentzeko eta zuhaitzak markatzeko.

–Lanek ahalik eta gehien errespetatu beharko dituzte bertako erriberako zuhaitzak eta zuhaixkak, eta, eragin puntuala behar izanez gero, lurra jatorrizkoaren ahalik eta egoera antzekoenera lehengoratu beharko da obrak bukatutakoan.

–Behar diren neurriak hartuko dira landaredi autoktonoko zuhaiztiak kalteetatik babesteko. Beren ezaugarriengatik eta/edo egoeragatik kontserbatu behar diren zuhaitzak babestu eginen dira, obrek dirauten bitartean gerta daitezkeen kalte edo ukipen arriskuak saihesteko. Horretarako, hesi fisikoen bidez babestuko dira (haien inguruan jarritako oholak), eta, beharrezkoa izanez gero, Basozainak-Ingurumena Zaintzeko Taldeak gainbegiratuta, beheko adarrak inausiko dira, lanak egin bitartean ez daitezen urratu eta makinak eta langileak ez daitezen katigatu. Iparraldeko saihesbidean, Itzea etxearen parean, Xantelerreka errekaren beste aldean, ehun urtetik gorako haritzak, izeiak, gorostiak, astigarrak... daude. Horiek errespetatu eta babestu egin beharko dira obrak egin bitartean, aurreko paragrafoan adierazitakoaren arabera.

––Sarbideetan, ahal den neurrian, obren eragina jasaten duten ibilguaren egungo ezponda naturalak errespetatuko dira, eta horien morfologia eta landaredia lehengoratzen saiatuko da, ongi egonkortuta eta naturalizatuta.

–Ubideari ahalik eta gutxien eraginen zaio, eta urak ahalik eta gutxien kutsatuko dira. Ur-korrontetik hurbil dauden lur-mugimenduak eginen diren eremutik ur-korronteranzko lur-mugimenduak eragozteko edo, gutxienez, murrizteko, euri garaietatik kanpo eginen dira eta sedimentuei eusteko hesiak jarriko dira. Hesi horiek bi motatakoak izan daitezke, jarduketak egiteko unean ibaiak duen sakoneraren arabera: lasto-fardoak edo uhertasunaren aurkako hesiak.

–Ahal den neurrian, lanak bazterretik egin beharko dira, eta makina astunak ahalik eta gutxien sartu beharko dira ubidean. Makina astunak ibilguan sartzeko:

• Ura hodi edo ur hesiekin desbideratu beharko da, urak uhertzea eta/edo kutsatzea saihesteko. Horrez gain, arrainak erretiratuko dira.
• Elkarren segidan eta berehala eginen da, arrainak erretiratzen bukatu bezain laster, bestela ez bailitzateke eraginkorra izanen.

–Arrainak arrantza elektrikoko teknikaren bidez kentzeko lanak enpresa espezializatu batek eginen ditu. Horretarako, honako gogoeta hauek kontuan hartu beharko dituzte:

• Enpresako arduraduna gutxienez 48 ordu lehenago jarriko da harremanetan dagokion mugapeko Basozainak-Ingurumena Zaintzeko Taldearekin.
• Enpresako langileek eginen dituzte lanak, eta Ingurumena Zaintzeko Taldeko langileek gainbegiratuko dituzte.
• Bildutako fauna edukiontzi egoki batean sartuko da ibaira eramateko. Edukiontzien garraioa laburra izan dadin eta denbora gutxian behin ur freskoa ematen saiatuko dira.

–Leheneratzeetan erabiliko diren landare espezieak:

• 1. lerroa: sahatsak (Salix atrocinerea, Salix purpurea subsp. Lambertiana); haltz beltza (Alnus glutinosa).
• 2. lerroa: lizarrak (Fraxinus excelsior), ezkiak (Tilia platyphyllos), astigarrak (Acer sp.).
• Baimendutako mintegietan lortuko dira, landare autoktonoak izanen dira, eta jatorri genetikoa inguru hurbilekoa izanen da.
• Landaketa geldialdi begetatiboan eginen da, udazken-hondarrean edo negu-hondarrean, izozte-alditik kanpo. Aldez aurretik, gutxienez hilabete lehenago, landatzeko zuloak prestatuko dira.
• Landareak ezarri eta mantendu egin beharko lirateke ondorengo urteetan (landaredi lehiakidea kendu eta udako ureztaketak egin).

–Erreken arteko bidegurutze guztietan ubideen luzetarako jarraitutasuna bermatuko da, bai ur-ibilguena (ibai-ohea mantenduta), bai lehorrekoena (ur-bazterrak).

–Ez da arrainek gainditzen ezin duten irtengune bertikalik sortuko. Matzada errekarekiko loturak eta Xantelerreka errekaren iparraldeko saihesbidearen instalazioak ibai-sistemaren lurreko konektagarritasuna zatikatzen dute. Beraz, bisoi europarrari (Mustela lutreola) eta igaraba arruntari (Lutra lutra) ahalik eta kalterik txikiena eragiteko, bide horretako pasabidea iragazkortzea gomendatzen da, ur garaien mailaren gainetik pasabide bat jarrita, ibilguaren drainatze-ahalmena aldatu gabe.

Pasabide hori alboko plataforma bat izanen da, eta sartzeko arrapalak izanen ditu ertz naturalarekin lotuta. Ondoko hauek kontuan hartu:

• Sartzeko plataforma eta arrapalak lehor egon behar dute, baita ur garaiak daudenean ere.
• Ertzarekin eta barruko plataformarekin ongi lotuta egon behar dute.
• Landarez estali beharko dira egituraren sarrera eta irteera, pasabidea eraginkorra izan dadin.

–Lanak burututakoan, errekek, gutxienez, obrak egin aurretik zuten husteko ahalmen bera izan behar dute. Horregatik, egitura berriak diseinatzean, kontuan izan behar da urak ahalik eta hobekien iragazteko modukoak izan behar dutela, eta ez dutela oztopatu behar ur-lasterra eta urek uholdeetan eramaten dituzten materialak.

Berariaz debekatuta dago ubidera edozein motatako isurketak egitea, eta arreta handiz erabili beharko dira substantzia kutsatzaileak, hala nola gasolioa, olioak, morteroak edo hormigoi freskoak. Substantzia horien isurketa batek kalte larriak eragiten ditu ibaietako ekosistemetan, eta segundo gutxiren buruan arrainak hiltzen ahal ditu.

–Obra hondakin guztiak hondakinen kudeatzaile baimendu baten eskura jarri beharko dira, araudian bertan ezarritako moduan.

–Lanak bukatutakoan ingurua garbitu eta leheneratuko da, sarbideak eta defentsak sortzeko erabilitako materiala garbitu eta kenduko da, eta landaredia leheneratuko da, beharrezkoa bada. Ukitutako ibaien ingurunea ahalik eta modu naturalizatuenean gelditu beharko da.

Baimen honek ez du sustatzailea salbuesten indarreko legediaren arabera beharrezkoak diren beste baimen batzuk eskuratzetik (bereziki, Kantauriko Konfederazio Hidrografikoarenak). Eskaerako jarduketak jabari publiko hidraulikoan daude kokaturik, eta hura Estatuaren eskumena da, Uren Legearen arabera (uztailaren 20ko 1/2001 Legegintzako Errege Dekretua; haren bidez onetsi zen Uren 29/85 Legearen testu bategina), eta Kantauriko Konfederazio Hidrografikoaren bidez gauzatzen du.

Iragarkiaren kodea: F2607180